Upadłość firmy — przeprowadź ją tak, by chronić siebie i zarząd
Gdy firma stała się niewypłacalna, prawidłowo i na czas przeprowadzona upadłość porządkuje sprawy z wierzycielami i chroni zarząd przed odpowiedzialnością osobistą.
To rozwiązanie dla spółek prawa handlowego, wspólników i zarządów, które chcą w sposób kontrolowany zamknąć nierentowny biznes, ograniczając ryzyko prawne i finansowe dla członków zarządu.
Kiedy trzeba ogłosić upadłość firmy — terminy
Wniosek o upadłość trzeba złożyć w ustawowym terminie od dnia, w którym firma stała się niewypłacalna. Spóźnienie rodzi poważne konsekwencje dla zarządu.
Stan niewypłacalności powstaje w dwóch sytuacjach: gdy firma traci zdolność do regulowania wymagalnych zobowiązań, czyli spełnia przesłankę płynnościową, albo gdy jej zobowiązania przekraczają wartość majątku, czyli spełnia przesłankę majątkową.
Z chwilą zaistnienia choćby jednej z tych okoliczności zarząd ma 30 dni na złożenie do sądu wniosku o ogłoszenie upadłości. To właśnie ten krok stanowi ustawową tarczę chroniącą majątek osobisty członków zarządu przed wierzycielami spółki.
Z perspektywy strategicznej, żeby nie przekreślać szans na uratowanie biznesu, w uzasadnionych przypadkach rekomendujemy równoległe złożenie wniosku o restrukturyzację. Prawo nakazuje sądowi rozpoznać wniosek restrukturyzacyjny w pierwszej kolejności — a zarząd ma już zabezpieczoną pozycję prawną dzięki terminowemu złożeniu wniosku upadłościowego.
Odpowiedzialność zarządu — jak jej uniknąć
Jeśli zarząd nie złoży wniosku o upadłość na czas, może odpowiadać za długi spółki własnym majątkiem. Terminowe działanie jest najlepszą ochroną.
Przepisy dopuszczają solidarną i osobistą odpowiedzialność członków zarządu w sytuacji, gdy egzekucja z majątku spółki okaże się bezskuteczna. Skuteczną metodą obrony przed takimi roszczeniami jest wykazanie, że wniosek o ogłoszenie upadłości został złożony w wymaganym czasie.
Zignorowanie ustawowych terminów rodzi szeroką odpowiedzialność — za zobowiązania prywatnoprawne spółki, takie jak faktury i wynagrodzenia, oraz za długi podatkowe i zaległe składki ZUS. Wiąże się też z realnym ryzykiem orzeczenia zakazu prowadzenia działalności gospodarczej i sankcji karno-skarbowych.
Dlatego tak dużą wagę przykładamy do dokumentowania momentu powstania niewypłacalności i daty złożenia wniosku. To dokumentacja decyduje później o tym, czy zarząd ma czym się bronić.
Upadłość a restrukturyzacja — którą drogę wybrać
Zanim zapadnie decyzja o upadłości, warto sprawdzić, czy firmy nie da się jeszcze uratować przez restrukturyzację.
Upadłość to procedura likwidacyjna, zmierzająca do spieniężenia majątku i zamknięcia firmy. Restrukturyzacja to proces naprawczy. W praktyce strategicznej te ścieżki wcale się jednak nie wykluczają.
Kiedy firma popada w niewypłacalność, zarząd ma prawny obowiązek złożyć wniosek upadłościowy dla własnego bezpieczeństwa — ale może równocześnie złożyć wniosek restrukturyzacyjny. W takim zbiegu sąd najpierw pochyla się nad planem ratunkowym. Jeśli restrukturyzacja zyska akceptację, firma ma perspektywę naprawy, a zarząd pozostaje zabezpieczony terminowo złożonym wnioskiem o upadłość.
Więcej: Restrukturyzacja firmy.
Jak przebiega upadłość firmy krok po kroku
Od wniosku i ogłoszenia upadłości, przez wyznaczenie syndyka i spis majątku, po zaspokojenie wierzycieli i zakończenie działalności.
Audyt prawno-finansowy i strategia
Weryfikujemy przesłanki niewypłacalności i decydujemy o optymalnym wariancie procesowym — klasycznej upadłości albo strategicznym wniosku podwójnym.
Złożenie wniosku do sądu
Kompletujemy wymagane dokumenty i inicjujemy postępowanie, zabezpieczając członków zarządu przed ryzykiem osobistej odpowiedzialności majątkowej.
Rozpoznanie wniosku i priorytet naprawczy
Sąd ocenia dokumentację. Jeśli w imieniu spółki złożyliśmy również wniosek restrukturyzacyjny, sąd rozpatrzy go w pierwszej kolejności.
Ogłoszenie upadłości
Przy wariancie likwidacyjnym sąd ogłasza upadłość, a zarząd traci uprawnienia do dysponowania firmą na rzecz wyznaczonego syndyka.
Podział funduszy i wykreślenie z KRS
Środki uzyskane z likwidacji trafiają do wierzycieli według kategorii określonych w prawie, a postępowanie kończy się wykreśleniem podmiotu z rejestru.
Jak pomagamy zarządom i przedsiębiorcom
Oceniamy sytuację firmy, przygotowujemy wniosek i prowadzimy zarząd przez całe postępowanie — z naciskiem na ochronę przed odpowiedzialnością osobistą.
Naszym zadaniem nie jest bierne wypełnienie formularzy sądowych. Projektujemy strategie dwutorowe i przeprowadzamy kadrę zarządzającą przez postępowanie tak, żeby w ramach dostępnych narzędzi prawnych ochronić kapitał prywatny.
Najczęstsze pytania
W jakim terminie trzeba złożyć wniosek o upadłość firmy?
Zgodnie z prawem upadłościowym zarząd musi złożyć wniosek nie później niż w ciągu 30 dni od dnia wystąpienia przesłanek niewypłacalności.
Czy członek zarządu odpowiada za długi spółki własnym majątkiem?
Tak — przepisy Kodeksu spółek handlowych dopuszczają solidarną i osobistą odpowiedzialność zarządu w sytuacji, gdy egzekucja z majątku spółki okaże się bezskuteczna. Skuteczną metodą obrony przed takimi roszczeniami jest wykazanie, że wniosek o ogłoszenie upadłości złożono w wymaganym czasie.
Co grozi za zbyt późne zgłoszenie upadłości?
Zignorowanie ustawowych terminów rodzi odpowiedzialność za zobowiązania prywatnoprawne spółki — faktury, wynagrodzenia — oraz za długi podatkowe i zaległe składki ZUS. Wiąże się też z realnym ryzykiem orzeczenia zakazu prowadzenia działalności gospodarczej i sankcji karno-skarbowych.
Czym różni się upadłość od restrukturyzacji firmy?
Upadłość to likwidacyjne zakończenie działalności i spieniężenie majątku. Restrukturyzacja dąży do porozumienia z wierzycielami i kontynuowania działalności rynkowej. Oba wnioski można jednak inicjować przed sądem równolegle, zabezpieczając zarząd na czas ratowania biznesu.
Co dzieje się z pracownikami i umowami po ogłoszeniu upadłości?
Z chwilą ogłoszenia upadłości pieczę nad spółką przejmuje syndyk, który otrzymuje prawo do jednostronnego odstąpienia od niezrealizowanych umów wzajemnych. Zyskuje też szerokie kompetencje do szybkiego rozwiązywania umów o pracę, co wyłącza standardowe mechanizmy ochrony pracowniczej.
Czy jednoosobowa działalność też ogłasza upadłość firmy?
Tak. Przedsiębiorca prowadzący aktywną jednoosobową działalność ma obowiązek ogłoszenia upadłości firmy na zasadach ogólnych, jeżeli utracił stabilność finansową. Jeśli natomiast zdążył już wykreślić działalność z CEIDG, może skorzystać z szybszego i korzystniejszego oddłużenia w drodze upadłości konsumenckiej. Warto wiedzieć, że terminowe złożenie wniosku o upadłość przedsiębiorcy — nawet gdy nie ma majątku pozwalającego zaspokoić wierzycieli ani pokryć kosztów postępowania — daje lepszą perspektywę na korzystny plan spłaty w ramach późniejszej upadłości konsumenckiej.

adw. Paweł Sterniuk
Proces gospodarczy, zamówienia publiczne, upadłość i restrukturyzacja

adw. Zygmunt Aszkiełowicz
Podatki, obsługa spółek i KRS, sprawy frankowe, prawo medyczne
Sprawa nie może czekać?
Im wcześniej otwarte postępowanie, tym większa szansa na pozytywne zakończenie.
Sprawy, które często idą w parze
Dla firm
Restrukturyzacja firmy
Uporządkowanie zobowiązań i ochrona przed egzekucją, zanim będzie za późno.
Dla firm
Prawo karne skarbowe i gospodarcze
Obrona przedsiębiorców i zarządów — od czynnego żalu po postępowanie sądowe.
Dla firm
Spory gospodarcze
Odzyskiwanie należności i obrona interesów firmy — od wezwania po sąd.
Porozmawiajmy o Państwa sprawie
Pierwsza rozmowa jest bezpłatna i służy wstępnemu poznaniu sprawy oraz ocenie, czy i w jakim zakresie możemy pomóc.
lub zadzwoń